Микроэлементтер мен дәрумендердің еш зияны жоқ деген тұжырым шындыққа жанаспайды. Оларды көп мөлшерде қабылдау қатерлі ісіктің алдын алуға және өмір жасын ұзартуға көмектеседі деген сенім халық арасында кең тараған. Дегенмен, бұл ой дәлелденбеген. Зерттеу деректеріне сәйкес, ағзадағы дәрумендердің шамадан тыс мөлшері денсаулыққа зиян келтіреді. Нәтижесінде, бауырдың жұмысы, қан құрамы нашарлап, басқа да қауіпті дерттерге ұшырау ықтималдылығы артады.
Дәрумендер мен микроэлементтер - тағамдық қоспалар екенін ескеру қажет, яғни оларды ас немесе дәрі-дәрмектің орнына қолдануға болмайды. Тағамдық қоспа дайындау барысында құрамына тек пайдалы дәрумендер ғана емес, сонымен қатар тағамдық бояғыштар, желатин және уытты заттар қосылады, сол себепті оны мөлшерден тыс қабылдамаған жөн.
Компоненттердің алуан түрі мультидәрумендік кешенде жиналады. Нарықта мультидәрумендердің сансыз нұсқаларын кездестірген боларсыз, алайда сапалы өнімді табу қиын. Бастысы - дұрыс таңдау жасай білген абзал. 50 жастан асқан адамдарға С, Е, D, B6, B12, фолий қышқылы, кальций, селен және басқа да қоспалардан тұратын полидәрумендік кешендерді қабылдаған жөн.
Төменде мультидәрумендік кешеннің құрамбөліктерінің 1 күндік қабылдау мөлшері көрсетілген:
Витамин С – күніне 500 мг;
Кальций – 1200 мг;
Витамин D – 800 - 1000 МЕ;
Витамин Е (токоферол) – 200 - 400 МЕ;
Витамин В12 – 1000 микрограмм;
Фолий қышқылы – 1000 микрограмм;
Кофермент Q – 100 мг;
Альфа-липой қышқылы (R-формасы) – 100 мг;
N-ацетил-цистеин – 250 - 500 мг.
Кей полидәрумендік кешендер глутатион, протандин секілді пайдалы бөлшектерді құрайды.
Жас әйелдер мен жүкті әйелдерге құрамында темірі бар дәрумендерді қабылдауға кеңес береміз. Қарттарға, керісінше, оны мүлдем қабылдамаған жөн, себебі темір онсыз да аспен бірге ағзаға енеді, ал оның мөлшерінің көбейгені ағзаға зиян. Гемохроматоз сияқты туа біткен дертке шалдыққан адамдар үшін темір тіптен қауіпті.
Алмаз Шарман, медицина ғылымдарының докторы
Материалды дайындаған: Гаухар Датхабаева, Сәуле Нурақыш
Аударма: Амирова Дана
На сайте "Открытые НПА" размещён проект приказа «Об утверждении Стандарта организации питания в организациях образования и воспитания». Этот документ, разработанный Казахской Академией Питания при поддержке Министерства здравоохранения, Министерства просвещения, UNICEF и WHO
В 2023 году в Астане проведено масштабное исследование системы школьного питания, целью которого стало изучение текущего состояния организации питания и разработка рекомендаций для повышения качества предоставляемых услуг.
В 2023–2024 годах в школах города Алматы было проведено исследование системы школьного питания, организованное РОО «Национальный центр здорового питания» при поддержке Министерства просвещения и Министерства здравоохранения Казахстана.